ایرج پزشکزاد

ایرج پزشکزاد

نظر شما درباره این نویسنده چیست؟

ایرج پزشکزاد

ایرج پزشک‌زاد (الف. پ. آشنا) زادهٔ ۱۳۰۶ (خورشیدی) در تهران از نویسندگان و طنزپردازان ایرانی نیمهٔ دوم سده ۲۰ (میلادی) است. او بیشتر به خاطر آفرینش رمان دایی‌جان ناپلئون و شخصیتی به همین نام شناخته می‌شود. در سال ۱۳۵۵ (خورشیدی) مجموعهٔ تلویزیونیدایی‌جان ناپلئون توسط ناصر تقوایی برگرفته از این رمان ساخته شد. کتاب دایی جان ناپلئون در سال ۱۹۹۶ (میلادی) توسط دیک دیویس به زبان انگلیسی برگردان شده‌است.

وی کار نویسندگی را در اوایل دهه ۱۳۳۰ (خورشیدی) با نوشتن داستان‌های کوتاه برای مجله‌ها و برگردان نوشته‌های ولتر، مولیر و چند رمان تاریخی آغاز کرد. او هنگام کار در وزارت امور خارجه، نویسنده ستون طنز “آسمون ریسمون” در مجله فردوسی نیز بود.

ایرج پزشکزاد شیفته سعدی است.

پزشک‌زاد درباره خود می‌گوید:

از پدری پزشک و مادری معلم به دنیا اومدم. تحصیلات ابتدایی و متوسطه در تهران و تحصیلات عالیه رو در فرانسه در رشته حقوق گذراندم. بعد از فارغ‌التحصیلی به استخدام وزارت امور خارجه درآمدم و به عنوان دیپلمات تا انقلاب در اونجا کار کردم. بعد از انقلاب از کار اخراج شدم به طوری که حتی حقوق بازنشستگی هم شامل حالم نشد. بعد از اون به فرانسه برگشتم و به کار روزنامه‌نگاری و قلم زنی و نوشتن اراجیف مشغول شدم.

آثار

طنز

  • حاج مم‌جعفر در پاریس (۱۳۳۳) (خاطرات)
  • ماشاءالله خان در بارگاه هارون‌الرشید (۱۳۳۷) (رمان)
  • بوبول (۱۳۳۸) (طنزیات اجتماعی)
  • آسمون ریسمون[۱۲] (۱۳۴۲) (طنزیات ادبی)
  • دایی‌جان ناپلئون (۱۳۴۹) (رمان)
  • ادب مرد به ز دولت اوست تحریر شد (۱۳۵۲) (نمایش‌نامه)
  • انترناسیونال بچه‌پرروها (۱۳۶۳) (طنزیات سیاسی)
  • شهر فرنگ از همه رنگ (احتمالاً ۱۳۷۲)[۱۳] (طنزیات سیاسی و اجتماعی)
  • خانوادهٔ نیک‌اختر (۱۳۸۰) (رمان)
  • طنز فاخر سعدی (۱۳۸۱) (نقد و تفسیر)
  • حافظ ناشنیده‌پند (۱۳۸۳) (سرگذشت‌نامه و رمان تاریخی)
  • رستم‌صولتان (۱۳۸۴) (طنزیات اجتماعی)
  • گلگشت خاطرات (۱۳۸۶) (طنزیات اجتماعی)
  • پسر حاجی باباجان (۱۳۸۷) (نمایش‌نامه)
  • به یاد یار و دیار (۱۳۹۱) (خاطرات)
  • صندوق لعنت (۱۳۹۴) (نمایش‌نامه)
  • بلیط خان‌عمو (نمایش‌نامه)[۱۴]

تاریخی

  • مروری در واقعهٔ ۱۵ خرداد ۱۳۴۲ و قانون مصونیت نظامیان آمریکایی[۱۵] (تاریخ)
  • مروری در تاریخ انقلاب روسیه (۱۳۷۰) (تاریخ)
  • مصدق بازمصلوب: چند مقالهٔ سیاسی (۱۳۷۲) (مقالات سیاسی)
  • مروری در تاریخ انقلاب فرانسه (۱۳۸۱) (تاریخ)
  • مروری در انقلاب مشروطیت ایران (۱۳۸۴) (تاریخ)
  • ریشه‌های اختلاف چین و شوروی (رساله)[نیازمند منبع]

ترجمه

  • روزولت / سارا دلانو روزولت (۱۳۲۶)
  • ملک مقرب در جمع شیاطین / موریس دوکبرا (۱۳۳۱)
  • دختر گرجی / موریس دوکبرا (۱۳۳۴)
  • زندانی کازابلانکا / موریس دوکبرا (۱۳۳۵)
  • دزیره / آن ماری سلینکو (۱۳۳۵)
  • افسونگران دریا / آلفرد ماشار (۱۳۳۶)
  • جمیله / هانری بوردو (۱۳۳۷)
  • عدالت اجرا شده‌است / ژان مکر (۱۳۳۷)
  • دو سرنوشت / ویلکی کالینز (۱۳۴۵)
  • فردا گریه خواهم کرد / لیلیان روت (۱۳۴۵)
  • ماروا / موریس دوکبرا (۱۳۶۲)
  • شوایک سرباز پاکدل / یاروسلاو هاشک (۱۳۶۴)

مقاله‌ها

  • سوم اسفند ۱۳۵۷، یازده روز پس از پیروزی انقلاب ۵۷، ایرج پزشک‌زاد در کیهان مقاله‌ای به نام «آن‌ها که می‌خواهند غنائم خونین انقلاب را تقسیم کنند» نوشت. در این مقاله او به بازگویی روایت انقلاب فرانسه می‌پردازد و هشدار می‌دهد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *