شماره بازیابی: ۳۳۶۴/۸
شماره مدرک کتابخانه مجلس: IR‮‭۱۰-۲۰۷۱۶‬‬
زبان اثر: فارسی
عنوان و نام پدیدآور: جوهریه سیمی/ سیمی نیشابوری
تاریخ کتابت: قرن ۱۱ق.
نام خاص و کمیت اثر: ص ۱۱۲ – ۱۲۸٫
قطع: ‮‭۱۲‬*‭۲۴/۵‬سم. ‭۱۵۵‬ص. سطور گوناگون.‬
یادداشتهای کلی: این مجموعه به قلم‌های مختلف است.
آغاز، آغازه، انجام، انجامه: ۱بسمله، حمد بیحد و قیاس و سپاس بیعد و احساس بوجه سرادقات بارقات و کمال و جلال بی‌شبه و مثال صانعی را که روضات محاسن کلام را بریاحین بساتین زبانها فصحا ببار است و بندیمی که صحایف صفائح الواح و احوال انام ایام را بلطایف و طرائف بیانها و بلغا به پیر است… بدانکه قسم انشا و فن استدعا و استبقاء طرزی شریف و طوری لطیف است مقیمان هر مقام را از خواص و عوام دانستن و بکار بستن… لازم و جازم است… .
۲… جهالت و کسالت جایز نیست و اینجا اینمقدار مبتدیانرا کفایتست اختصار کرده شد باقی قواعد را هم در میان منشیان دریابد انشاءالله تعالی.
تزئینات متن:عناوین و اشیاء به شنگرف.
نوع کاغذ:اصفهانی ضخیم شکری.
تزئینات جلد:مقوایی به بنفش رنگ.
باب اول. در بیان تعلیم و تعلم ضوابط و روابط که در طور معتبر است.
باب دوم. در انواع مخاطبات… و مجابات.
باب سوم. در عرض عرائض مصنوعه که به مشاهیر نوشته شده.
باب چهارم. در حج قبالات شرعیه و تمسکات.
سیمی این رساله را در مدت سی روز در ۸۳۷ق به پایان رسانیده است.
در آغاز باب اول ابیاتی را در توصیف و تاریخ نگارش رساله آورده است که چند بیت نخستین آن در اینجا نقل می‌شود:
یایم ز بیوقاتی ایام چون وفات/ باشد حیات حاصلم از حاصل الحیوه// سی روز با ضمیر پریشان و چهل صبحاح/ کردم صفات جمع در این جمع الصفات// تاریخ سال هششصد و در سی و هفت بود/ کاین روز نامجه یافت رقم در شب براه
یادداشتهای مربوط به عنوان و پدیدآور: سیمی نیشابوری شاعر و ادیب و مترسل قرن ۸ق و زنده تا ۸۷۳ق که تاریخ نوشتن این رساله است و معاصر کاتبی (-۸۳۹ق) (از شاهد صادق نقل شده که تاریخ درگذشت سیمی بغدادی را ۸۳ ضبط کرده است و پنداشته‌اند سیمی بغدادی همین نیشابوری است و اگر چنین باشد ضبط شاهد صادق نادرست است.
یادداشتهای مربوط به مشخصات ظاهری اثر: نوع خط:نستعلیق ریز و درشت زیبا.
یادداشتهای مربوط به نسخه موجود: ۱بعضی صفحات چلیپا کتابت شده و برخی از صفحات به عکس صفحات دیگر نوشته شده است.
یادداشتهای مربوط به کتابنامه ، واژه نامه و نمایه های داخل اثر: این رساله دارای چهار باب به شرح زیر است:
یادداشتهای مربوط به نمایه ها، چکیده ها و منابع اثر: ماخذ فهرست: مجلد ششم، صفحه ۴۴۹۸-۴۴۹۹٫
یادداشتهای مربوط به خلاصه یا چکیده: این کتاب در آداب منشی‌گری و قواعد ترسل است و سیمی آن را از کتاب حاصل الحیوه و جواهر الصفات خود برگزیده «مبنی بر قواعد فوائد مترسلان و منشیان تا مبتدیان را از مطالعه عبارات آن شروعی تمام و منتهی آن را از ملاحظه استعارات آن شعوری ما لا کلام به حصول موصول گردد» و در پایان دیباچه می‌گوید که «از چهار کتاب آداب مرکب و مرتب منتخب است».
صحافی شده با: ذخیره خوارزمشاهی۵۰۱۷۸۷
تاریخ: ۲۰۱۳۱۰۲۲
محل و شماره بازیابی: ۱۲۳۳۱۴

ذخیره خوارزمشاهی