کتابی که در معرض دید خواننده ایرانی گذاشته می شود ، کتابی است به ظاهر پراکنده و پیچیده که در آن سطوح مختلف آگاهی، وجوه متعدد شناخت، اعم از فلسفه ، جامعه شناسی، روان شناسی باهم برخورد می کنند و شاید هم نوعی آهنگ ناموزون چند نوایی ایجاد می کنند.

این تداخل قطعاً عمدی نیست، بلکه از آشفتگی اوضاع فرهنگی خود جهان ناشی می شود، جهانی که آنچنان مختل و رنگارنگ گشته است که یافتن یک لنگر گاه سکون و دیدی فراگیر بسیار دشوار شده است.

در این نوشته کوشیده ام در حد توانایی خود، طرحی، هر چند ناقص و نارسا، از نابسامانی موقعیت فرهنگی کنونی جهان ترسیم کنم. بنابراین کتاب هم پر مدعاست و هم متواضع. پر مدعاست چون سعی می کند در پس این آشفتگی نظام منسجمی را عیان سازد و ساخت های سیال آن را در سطوح گوناگون شناخت دنبال کند. ولی متواضع هم هست، زیرا هیچ داعیه ای ندارد که فرضیه ای جدید ارائه دهد یا دیدگاه خاص و ناگفته ای عرضه کند.

داریوش شایگان

تهران – آبان ۱۳۷۹