توضیحات

یکی از متون کهن یارسان

از مجموعه کتاب‌های مهم در آیین اهل‌حق از “نامه سرانجام” می‌توان نام برد. به مجموعه کتاب‌ها و رساله‌های دینی اهل‌حق که در قرن هشتم هجری قمری توسط سلطان اسحاق و یارانش به رشته تحریر درآمده، کلام یا خزانه یا سرانجام گویند.

سرانجام دارای شش بخش یا جزو است به نام‌های: بارگه بارگه، دوره هفتوانه، گلیم و کول، دوره چهل‌تن، دوره عابدین و خرده سرانجام. بارگه بارگه درباره فرودآمدن بارگاه ذات احدیت الهی در زمان‌های بس کهن در سرزمین‌های گوناگون ایران و جهان است. همچنین درباره گردش ارواح فرشتگان در پیکره پیغمبران، پادشاهان، بزرگان و سرداران ایران. این بخش از سرانجام را هفتادودو پیر سروده‌اند و هر بند آن مستقل و بدیع است و هر بند به طرز و شیوه‌ای مخصوص سروده شده و در هر یک فکری مخصوص غلبه دارد.

در اشعار مزبور به نامداران و بزرگان و قهرمانان تاریخی و افسانه‌ای ایران نیز اشاره شده است. دوره هفتوانه غالبا از موضوعات مربوط به قربانی و ادعیه و گشت‌وگذارهای ارواح در هفت طبقه آسمان و خلقت فرشتگان و برگزاری جم‌ها در روز ازل ترکیب یافته است. گلیم و کول (که به معنی گلیم به دوش و پشمینه پوش است) درباره ریاضت‌ها و مجاهدت‌های شخصی به نام “پیر بنیامین” در یمن است که روزگاری دور لباس پشمینه می‌پوشید و در یمن به سقایی می‌پرداخته است.

دوره چهل‌تن درباره آفرینش چهل تن از فرشتگان است که از روز ازل برای رازداری آفریده شده و در قرن هشتم هجری قمری ارواح آنان در پیکره چهل تن تجلی نمود و آنان مردم را به یکتاپرستی و توحید دعوت کردند. این بخش از سرانجام دارای چهل بند است که هر بند آن را شاعری سروده و در آن سرایش‌ها، ذات و صفات جلال و جبروت حق‌تعالی توصیف شده است.

دوره عابدین شامل مناجات‌ها و راز و نیازهای عابدین جاف و در مورد احوال و ارواح صالحان و گناهکاران پس از مرگ است. خرده سرانجام نیز دارای یک رشته مطالب راجع به برگزاری جم، جوز شکستن، سر سپردن، نام‌گذاری کودک، ازدواج، غسل و تلقین میت می‌باشد که به نثر و نظم نوشته شده است.

🔖 book_keywords : دانلود فایل pdf نامه سرانجام یا کلام خزانه یکی از متون کهن یارسان (اهل حق) نوشته صدیق صفی زاده